Beyond the Nuclear Family X Eva Besnyö

Naast vintage foto's is in de tentoonstelling Eva Besnyö - De bevrijde camera ook het project Beyond the Nuclear Family van kunstenaar en schrijver Mirthe Berentsen (1984) te zien. Het museum wordt een tijdelijk thuis voor haar huifkar, waarmee Berentsen voortborduurt op de huifkartocht van de Dolle Mina's uit 1972. Deze nationale tocht werd toentertijd door Besnyö gefotografeerd. 

In de jaren zeventig sloot Besnyö zich aan bij de Dolle Mina's om haar fotografie in te zetten voor maatschappelijke verandering. Haar betrokkenheid kwam voort uit haar eigen ervaring van de isolatie die het moederschap met zich mee kon brengen binnen het kerngezin, en de overtuiging dat deze isolatie alleen doorbroken kon worden door gemeenschap en collectieve actie. Die urgentie loopt door heel Besnyö's oeuvre, gevormd door een snel veranderende wereld en de strijd om rechten en vrijheden te beschermen waarvan we dachten dat ze al gewonnen waren; en die urgentie loopt ook door Beyond the Nuclear Family

Besnyö's foto's van de Dolle Mina's zijn iconisch, ook al wordt dit werk, gemeten naar de esthetische verwachtingen van de geschiedenis van de fotografie, wellicht niet gezien als haar belangrijkste werk. Maar het waren precies deze foto’s die Mirthe Berentsen jaren geleden tegenkwam tijdens onderzoek voor haar nieuwe boek over het gezin. Bij het zien van die beelden viel er iets op zijn plek: dit moet weer! De urgentie van Besnyö's werk en activisme reisde met haar mee tijdens de huifkartocht vorig jaar door Nederland en de VS. 

Waar de Dolle Mina's in 1972 onderweg voorlichting gaven over abortus en pleitten voor betere wetgeving, onderzoekt Beyond the Nuclear Family de plek waar de vrouw tot moeder wordt gekroond: binnen het kerngezin. Berentsen stelt met haar project de vraag of we het traditionele gezin niet kunnen omdenken; omdat het in zijn huidige vorm andere vormen van samenleven en zorgen onmogelijk maakt. 

Sinds 2025 reist de huif langs musea en instellingen in Nederland en de VS. Bij elke stop kunnen bezoekers een stuk textiel uit hun eigen familiegeschiedenis toevoegen en bevestigen aan de huif, waardoor deze uitgroeit tot een levend archief van de tocht, een letterlijke patchworkfamilie. Van september 2026 t/m januari 2027 staat de huif in Fotomuseum Den Haag. Bezoekers worden uitgenodigd actief bij te dragen en mee te denken over andere vormen van gezin, samenleven, kunst maken en zorgdragen voor elkaar. 

Eerdere musea en instellingen die zij met de huifkar aandeed zijn onder andere Museum MORE, Centraal Museum, Amsterdam Museum en UMC Amsterdam. De huif zal in het voorjaar van 2027 verder reizen naar België. 

 

Workshop

Bouw mee aan het gezamenlijke kunstwerk Beyond the Nuclear Family. Elke maand organiseren het museum en Berentsen een workshop. Deelnemers nemen een eigen stukje stof mee dat hen aan familie doet denken. Samen verwerken we de stofjes in de huif. Zo delen we materiaal, kennis en tradities, en bouw je actief mee aan een nieuw verhaal over het gezin. Meer info en tickets