In het huidige Rusland belichaamd fotograaf en schrijver-journalist Yuri Rost (Kiev, 1939) voor velen de dissidente pers van de jaren 70 en 80 die mede verantwoordelijk is geweest voor het einde in 1991 van het totalitaire Sovjetregime. Als kritisch columnist en commentator voor onder meer het dagblad Komsomolskaya Pravda en als presentator van zijn eigen journalistieke programma op de Russische televisie droeg Rost bij aan de ‘glasnost’(openheid) en ‘perestroika’, ofwel aan de economische en sociale veranderingen geuit in Gorbatsjovs hervormingspolitiek. In zijn denkbeelden over lijdzaam verzet door het objectief en onophoudelijk benadrukken van algemeen menselijke waarden is Rost sterk beïnvloed door Andrej Sacharov (1921- 1989), vanaf de jaren 50 een van de bekendste Sovjet-dissidenten en een inmiddels historische figuur waar Rost tevens goed bevriend mee was. In alle geschriften, foto’s en gesproken observaties van Yuri Rost is de individuele mens in zijn directe omgeving immer de hoofdrolspeler.

Zijn fotografische visie is sterk verwant aan de humanistische traditie zoals die door bekende naoorlogse fotografen als Henri Cartier-Bresson, Leonard Freed en Ed van der Elsken is vormgegeven. Het is dan ook niet verwonderlijk dat Cartier-Bresson (1908-2005) in zijn allerlaatste tentoonstelling Les choix d’Henri Cartier-Bresson (Parijs, 2003) een foto van Rost had geselecteerd. Als begenadigd schrijver en sociaal-analyticus weet Rost bovendien aan zijn foto’s een extra dimensie te geven door in uitgebreide literaire bijschriften de context van de geportretteerde te verduidelijken en te verdiepen. De tentoonstelling in het Fotomuseum Den Haag bevat 26 van zulke zwart-wit portretten. Foto’s van gewone en ongewone Russen uit de periode 1946-1997, zoals die in 2003 werden gebundeld in de bibliofiele uitgave People. As seen and described by Yuri Rost. De fotograaf-schrijver laat in deze expositie zijn licht schijnen op Russische boeren, zwervers, acteurs en academici, zonder een hiĂ«rarchisch onderscheid te maken. De verwondering over het alledaagse is wat hen bindt en wat de fotograaf op zijn beurt persoonlijk verbindt met deze ‘menselijke mensen’. Over Sergei Paradzhanov bijvoorbeeld, gefotografeerd voor zijn huis in 1985. Yuri Rost in zijn bijschrift: “Hij en ik hielden van dezelfde vrouw en dat schiep een band. Hij kon intens en prachtig verliefd zijn. Toen zij ziek werd, stuurde Paradzhanov haar een kist sinaasappels. Zij had nog nooit een dergelijk exotisch fruit gezien, maar dit was niet de reden waarom zij het niet ging eten. Ze legde de vruchten uit op haar vensterbank en staarde naar deze “kleine zonnetjes” die Seriozha haar midwinter had gestuurd. Zij bewonderde ze slechts en werd weer beter.” Met dank aan de Ambassade van de Russische Federatie in Nederland, het Russisch nieuws- en informatieagentschap NOVOSTI, Den Haag en het Public Diplomacy Corps, Den Haag.

Bekijk ook:

01 jun — 01 nov 2020
Helena van der Kraan
Beer & Teddy
Lees meer

16 jan — 09 Mei 2021
Jeroen Toirkens & Jelle Brandt Corstius
Borealis - Life in the Woods
Lees meer